წინასაარჩევნო კამპანია უკვე ერთი კვირაა, ოფიციალურად დაიწყო. ჟურნალი "ლიბერალი" კამპანიის დასრულებამდე, თითქმის ორი თვის განმავლობაში, საღამოს საინფორმაციო გამოშვებებს დააკვირდება.
ხუთი არხის (რუსთავი 2, იმედი, კავკასია, მაესტრო, საზოგადოებრივი მაუწყებელი) მთავარი ახალი ამბების ანალიზი საშუალებას მოგვცემს, განვსაზღვროთ, რაზეა ფოკუსირებული მედია _ კანდიდატთა პროგრამებზე, თუ მათ წინასაარჩევნო სტრატეგიაზე, მერობის რომელ კანდიდატს, რა დრო ეთმობა, რა თემებს წამოწევენ წინ მაუწყებლები და რა წყაროებს ეყრდნობიან, ახალი ამბის გადაცემისას.
წინასაარჩევნო პერიოდის ოფიციალურად გამოცხადების შემდეგ საინფორმაციო გამოშვებების პირველი ბლოკებიდან გაქრა გიგი უგულავა, რომელსაც IRI-ს რეიტინგების მიხედვით, მერობის კანდიდატთა რეიტინგში 46 პროცენტი აქვს.
ახლანდელი მერი, რომელსაც მმართველი პარტია კვლავ დაასახელებს მერობის კანდიდატად, წინა კვირის მთავარ ახალ ამბებში უკვე აღარ ჩნდება. და ეს მაშინ, როცა “იმედის” და “რუსთავი 2”-ის საინფორმაციო გამოშვებების პირველ ბლოკში აქამდე გიგი უგულავას ერთადერთი “კონკურენტი” მხოლოდ ქვეყნის კრიმინალური ქრონიკა იყო.
თუმცა, გიგი უგულავას პირველი ბლოკიდან გაქრობა მაინც მოჩვენებითია. არ აქვს მნიშვნელობა, რა თემაზეა საინფორმაციოს პირველ ბლოკში გასული სიუჟეტი, უგულავა #1 ტელეამბავში მაინც “მონაწილეობს”.
ავტოქარხნის ტერიტორიაზე მომხდარი ავიაკატასტროფა 6 აპრილის “ქრონიკის” და “კურიერის” პირველი ახალი ამბავი იყო. რუსთავი-2-ზე სიუჟეტის წარდგენისას წამყვანმა აღნიშნა, რომ შემთხვევის ადგილზე ქალაქის მერიც მივიდა. “იმედზე” კი პირველი ადამიანი, რომელიც დამწვარი თვითმფირნავის კადრს მერე გამოჩნდა, გიგი უგულავა იყო. 20 წამის განმავლობაში კადრი უცვლელი იყო _ მერი და მერიის საგანგებო სამსახურის უფროსი ინციდენტის ადგილზე მომხდარის დეტალებს ეცნობოდნენ. სატელევიზიო სიუჟეტის სტრუქტურაში საშუალოდ ამდენივეა კომენტარის ქრონომეტრაჟიც. მართალია, გიგი უგულავას ავიაკატასტროფის შესახებ გასულ არც ერთ სიუჟეტში კომენტარი არ გაუკეთებია, მაგრამ მისი “საქმე ლაპარაკის ნაცვლად”, არანაკლებ მეტყველი იყო.
მით უფრო, რომ საინფორმაციო გამოშვებათა მეორე და მესამე ბლოკებში ქალაქის მერი უკვე საკუთარ აზრსაც აფიქსირებს. რაზეც არ უნდა იყოს სიუჟეტი _ მერიის შუამდგომლობით კომპანია “ჯორჯიან ბეიქერისთვის” იაფი კრედიტის გაცემაზე თუ ეკონომკური განვითარების საერთაშორისო ფორუმზე, მერის გზავნილი ერთი და იგივეა: “მეტს დავასაქმებთ” და “კიდევ ბევრია გასაკეთებელი”. ორივე ფრაზა უგულავას პერსპექტივაში დანახვის საშუალებას აძლევს მაყურებელს. მაშინ როდესაც მერობის სხვა კანდიდატები ჯერ კიდევ ერთმანეთთან პაექრობენ, გამარჯვების მოპოვების სტრატეგიაზე კამათობენ, უგულავა მუშაობს _ ყველა კადრი, რომელშიც იგი ჩანს, მხოლოდ მის სამუშაო პროცესს ასახავს.
გიგი უგულავა “სამუშაო ამპლუაში” იყო 9 აპრილის “ქრონიკის”, “კურიერისა” და “მოამბის” მეორე ბლოკებში გასულ ვრცელ სიუჟეტებშიც, რომლებიც რიყეზე, მშვიდობის ხიდის გახსნასა და გმირთა მოედანზე მშენებარე ესტაკადის დათვალიერებას ეძღვნებოდა.
მერის გზავნილი იდენტური იყო, რომ ნებისმიერი ინფრასტრუქტურული სიახლე მეტ ინვესტიციას ნიშნავს, რაც მეტი თბილისელის დასაქმებას შეუწყობს ხელს. როგორც “ქრონიკის” ჟურნალისტმა აღნიშნა, ქალაქის დათვალიერების შემდეგ გიგი უგულავამ პრეზიდენტისგან შექებაც დაიმსახურა. პრეზიდენტმა ქალაქის მერს მართლაც მოუწონა “ბრწყინვალე იდეა”, რომლის მიხედვითაც თბილისში, ესტაკადის გასწვრივ, ნიუ იორკის ცენტრალური პარკის ტიპის გამწვანებული ტერიტორია შეიქმნება.
ნაციონალურ არხებზე პირველ ბლოკში ხვდება ყველა სხვა:
ზურაბ ნოღაიდელი, საპროტესტო აქცების ფონზე, მიმდინარე გასვლებით რეგიონებში და “რუსული ფულით”;
ნოღაიდელის გუნდთან მიერთების მოსურნე კახი კალაძე, კალა-კაპიტალის ბიზნესის ჩავარდნით და ავტოგოლების კადრების ფონზე ნაწინასწარმეტყველევი კარიერის დასარულით (მეორე დღეს კი ფეხბურთელი “მაესტროს” საინფორმაციო გამოშვებში ითხოვდა “რუსთავისგან” და “იმედისგან” სრულად გაეშვათ მასთან სატელეფონო ინტერვიუ, რათა მაყურებელს სრული წარმოდგენა შექმნოდა მის პოზიციასა და გეგმებზე);
ნიკა ივანიშვილი, რომელმაც ოპოზიციას “ცხვრები” უწოდა, “ქრონიკის” ანონსში კი ეს ტერმინი გადაცემის პროდიუსერებმა კიდევ უფრო დახვეწეს და ოპოზიციას “პოლიტცხვრები” დაარქვეს;
ქართლოს ღარიბაშვილი მნიშვნელოავნი გზავნილით, რომ ქვეყნის პირველი პირობისკენ გზა მერობზე გადის;
გია მაისაშვილი უარით მერობის კანდიდატობაზე და ხელგაშლილი ცეკვისა და ვარჯიშის კადრების ფონზე;
და ბოლოს, ყველანი ერთად:Kლევან გაჩეჩილაძე, ირაკლი ალასანია, ზვიად ძიძიგური, კობა დავითაშვილი, სოზარ სუბარი, ნინო ბურჯანაძე, კახა კუკავა, დავით გამყრელიძე. სიუჟეტები, რომლებიც ოპოზიციის ერთიანი კანდიდატის გამოვლენას ეხება დაახლოებით 10-დან 15-მდე კომენტარს შეიცავს. იქმნება ილუზია, რომ ჟურნალისტები ყველა მხარის პოზიციას წარმოაჩენენ, რეალურად კი სრულიად წარმოუდგენელია მაყურებელი სიუჟეტში გადმოცემულ ამბავში გაერკვეს.
ახალი ამბების მიმდევრობაში ყველაზე განსხვავებულ სტრუქტურას პრველი არხი სთავაზობს მაყურებელს. “მოამბეში” ძირითადად სოციალური ამბებია პირველ სიუჟეტებად, საარჩევნო თემებს წინ უსწრებს მაგალითად ჩ ჰეპატიტით დაავადებულთა მკურნალობაზე ვრცელი სიუჟეტი, მაშინ როცა “მოამბემ” დაახლოებით ერთი თვის წინ ნომერ პირველ სიუჟეტად შესთავაზა მაყურებელს ამ თემაზე ვრცელი მასალა და ამ ამბავმა მაშინ “მოამბის” ეთერში ლარსის სასაზღვრო პუნქტის თემაც კი დაჩრდილა. სამაგიეროდ, “მოამბე” კვირაში სამჯერ მიუძღვნის თვითმმართველობის არჩევნებს “მოამბე პლუსს”, რომელშიც მერობის კანდიდატებს მოიწვევენ. როგორც წამყვანმა აღნიშნა, კანდიდატები შეეცდებიან, თავი მოაწონონ ამომჩევლებს.
Gგარკვეული თემები წარმატებით გამოდგება იმის ინდიკატორად, რომელი არხი რა მიმართულებით გააგრძელებს მუშაობას ამ ორი თვის განმავლობაში. პრეზიდენტის და გიგი უგულავას ვიზიტი ქალაქის საამშენებლო ობიექტებზე, 9 აპრილს “რუსთავი-2”-სა და “იმედის” დღის საინფორმაციო გამოშვებების მთავარ ამბად იქცა, “მაესტრომ” და “კავკასიამ” კი პრეზიდენტისა და მერის სეირნობას ქალაქში ერთ-ერთი უკანასკნელი სიუჟეტი მიუძღვნეს.
ვანო მერაბიშვილის ინტევრიუ “კომერსანტთან” სათაურით “ომი ჯერ არ დამთავრებულა” “მაესტროს” და “კავკასიის” ძირითადი ახალი ამბავი იყო 7 აპრილს. ნაციონალურმა ტელეარხებმა კი იგი მეორე ბლოკებში გადაიტანეს და თანაც განსხვავებული აქცენტებითა და ნაწყვეტებით.
სამეფო ქორწინება რომ რუსული პროექტი იყო და გივი თარგამაძე რომ რუსებს 50 000 დოლარს სთავზობდა სტალინის ძეგლის აფეთქების სანაცვლოდ, მხოლოდ “მაესტროს” საინფორმაციო გამოშვებაში მოხვდა.
ნოღაიდელის პასუხს კი მერაბიშვილის ამ ინტერვიუზე “ქრონიკამ” საარქივო მასალაც მიაშველა მისი პერსონაჟის უკეთ “გასახსნელად”: “მალე სააკაშვილისა და მერაბიშვილის ნეკროლოგებს წაიკითხავთ”, “ფეხებს მივამვტრევთ” და “სიცოცხლის ფასად დაუჯდებათ”, - იმუქრებოდა ნოღაიდელი “ქრონიკის” საარქივო მასალაში.
“თემა-ინდიკატორი” იყო სიუჟეტებიც სტამბა “თბილისელების” წინ გამართული აქციის შესახებ. შპს 2002 წელს დაფუძნდა და მისი შემოწმება პირველად 25 მარტს გადაწყვიტა ფინანსთა სამინისტრომ. ამბავი ყველა არხის საინფორმაციო გამოშვებათა მთავარ ბლოკში მოხვდა, თუმცა “მაესტროსა” და “კავკასიაზე” სიუჟეტის ძირითადი ღერძი სტამბის დალუქვა იყო აქციის მონაწილეთა დაკავების ვრცელი კადრებით. ნაციონალურ მაუწყებლებზე კი სიუჟეტები პოლიციასა და აქციის მონაწილეთა შეხლა-შემოხლის კადრებითა და ოპოზიციის წევრთა მუქარის ფრაზებით დაიწყო: “ბიშკეკი მოგენატრებათ”, “საქართველოში რევოლუციის სუნი მცემს”. მხოლოდ სიუჟეტების მეორე ნაწილში იყო გადმოცემული, რამ გამოიწვია ოპოზიციის წევრთა უკმაყოფილება და რას აპროტესტებდნენ აქციის მონაწილეები ქუჩის გადაკეტვით.A
სტამბის დახურვაა მთავარი ამბავი, თუ ოპოზიციონერ პოლიტიკოსთა მუქარები? – სიუჟეტის ძირითადი თემისა და ფონის გადანაცვლებით, არხები თავიანთი პოლიტიკურ ლოიალობის დემონსტრირებას ახერხებენ.
კადრში გამოჩენის რაოდენობა არ ნიშნავს ხარისხს. საინფორმაციო გამოშვებათა მთავარ ახალი ამბებში ოპოზიციის სახეების ასე უხვად და ნეგატიურ კონტექსტში გამოჩენა კი, მეორე და მესამე ბლოკებში გადამალული გიგი უგულავას სასარგებლოდ მუშაობს.
13 აპრილი, 2010
"ლიბერალი"
